Jak urządzić salon, aby nie był jedynie reprezentacyjnym pomieszczeniem, lecz wygodną przestrzenią do odpoczynku, rozmów, oglądania telewizji, pracy i przechowywania? Najpierw trzeba określić funkcje pokoju, wyznaczyć główne ciągi komunikacyjne i dopiero później dobierać kanapę, stół, oświetlenie oraz dekoracje. Jak podaje redakcja LifestyleBlog, znaczenie mają nie tylko forma i kolor, lecz także właściwości materiałów — między innymi wizualne ciepło drewna i jego wpływ na odbiór przestrzeni.
Przytulność nie wynika z liczby poduszek, świec czy ozdób. Tworzą ją przede wszystkim właściwe proporcje, światło rozmieszczone na kilku poziomach, materiały o zróżnicowanej fakturze oraz meble dopasowane do realnego sposobu korzystania z pokoju. Salon może wyglądać efektownie na zdjęciu, a jednocześnie być niewygodny, gdy kanapa blokuje przejście, ekran znajduje się naprzeciwko okna, a jedyne źródło światła zamontowano centralnie pod sufitem.
Najpierw funkcje, później zakupy
Planowanie należy rozpocząć od odpowiedzi na pytanie, co faktycznie będzie działo się w salonie. Inaczej urządza się pokój dzienny dla jednej osoby, inaczej przestrzeń dla rodziny z dziećmi, a jeszcze inaczej salon połączony z kuchnią, jadalnią lub domowym biurem.
Warto spisać wszystkie potrzebne strefy:
- wypoczynek i oglądanie telewizji;
- rozmowy z domownikami lub gośćmi;
- spożywanie posiłków;
- czytanie i słuchanie muzyki;
- praca przy komputerze;
- zabawa dzieci;
- przechowywanie książek, dokumentów, zabawek lub sprzętu elektronicznego.
Nie każda strefa wymaga osobnego mebla. Niewielki stół może służyć jako miejsce posiłków i stanowisko pracy, a zamykana szafka pod telewizorem pomieścić elektronikę, dokumenty oraz przedmioty używane sporadycznie.
Przed zakupami trzeba wykonać dokładny pomiar pomieszczenia. Na rzucie należy zaznaczyć drzwi, okna, grzejniki, gniazdka, włączniki, przyłącza internetowe oraz miejsca otwierania skrzydeł drzwiowych. Pozwala to uniknąć sytuacji, w której nowa komoda zasłania gniazdo, narożnik koliduje z drzwiami balkonowymi, a przewody do telewizora trzeba prowadzić przez środek pokoju.
Najdroższy błąd aranżacyjny to zakup pojedynczych mebli bez sprawdzenia, czy razem tworzą wygodny układ.
Jak ustawić kanapę i pozostałe meble
Kanapa zwykle staje się największym elementem salonu, dlatego to od niej należy rozpocząć budowanie układu. Nie musi znajdować się przy ścianie. W większym pomieszczeniu może oddzielać część wypoczynkową od jadalni albo aneksu kuchennego. W małym salonie dosunięcie jej do ściany często pozwala natomiast zachować więcej wolnej przestrzeni.
Przejścia powinny prowadzić obok strefy wypoczynku, a nie pomiędzy kanapą i telewizorem. Domownicy nie będą wtedy regularnie przecinać pola widzenia osoby oglądającej ekran. Trzeba również pozostawić miejsce na swobodne otwieranie szafek, wysuwanie szuflad i odsuwanie krzeseł.
Stolik kawowy powinien być dostępny z kanapy, ale nie może ograniczać możliwości wstawania. W małym wnętrzu praktyczniejsze od jednego ciężkiego modelu bywają dwa lekkie stoliki, które można rozsunąć, przestawić lub częściowo wsunąć jeden pod drugi.
Materiały IKEA Polska pokazują, że dodanie niewielkich mebli pomocniczych, kwietników i odpowiednio dobranych tekstyliów może równocześnie uporządkować pomieszczenie oraz zwiększyć jego funkcjonalność. Stoliki zapewniają miejsce na książkę lub napój, a tekstylia wizualnie ocieplają wnętrze.
„Przytulność to połączenie funkcjonalności z ciepłem i prostotą” — wskazuje projektant cytowany w materiale IKEA Polska o tworzeniu przytulnego wnętrza.
Kolory dopasowane do światła i wielkości salonu
Nie istnieje jeden zestaw barw odpowiedni do każdego pokoju. Kolor trzeba oceniać w konkretnym wnętrzu, przy świetle dziennym oraz sztucznym. Ta sama farba może wyglądać chłodno w salonie z oknami skierowanymi na północ i znacznie cieplej w pomieszczeniu intensywnie oświetlonym po południu.
Bezpieczną podstawę aranżacji tworzą zwykle dwa lub trzy kolory:
- dominujący kolor ścian i dużych powierzchni;
- barwa uzupełniająca zastosowana na meblach lub tekstyliach;
- mocniejszy akcent pojawiający się na mniejszych elementach.
Przytulność można uzyskać bez malowania całego salonu na ciemny kolor. Ciepłe odcienie bieli, złamane beże, piaskowe szarości, oliwkowa zieleń, przygaszony błękit i naturalne drewno pozwalają stworzyć spokojną bazę. Głębszy kolor może pojawić się na jednej ścianie, fotelu, zasłonach albo dywanie.
W małych pomieszczeniach bardziej praktyczne jest ograniczenie liczby silnych kontrastów. Zbyt wiele konkurujących barw, wzorów i rodzajów drewna może wizualnie podzielić salon na przypadkowe fragmenty. Spójność nie oznacza jednak, że wszystkie meble muszą pochodzić z jednej kolekcji.
Oświetlenie salonu na kilku poziomach
Jedna lampa sufitowa rzadko zapewnia komfort we wszystkich sytuacjach. Podczas sprzątania potrzebne jest równomierne, mocniejsze światło, podczas czytania — światło kierunkowe, a wieczorem — łagodniejsze oświetlenie budujące spokojną atmosferę.
Funkcjonalny układ może obejmować:
- oświetlenie ogólne na suficie;
- lampę stojącą przy kanapie lub fotelu;
- lampę nad stołem;
- niewielkie lampy stołowe;
- światło skierowane na półkę, obraz albo strukturę ściany.
Lampy powinny mieć oddzielne włączniki. Pozwala to korzystać tylko z tych punktów, które są potrzebne w danym momencie. Warto także zaplanować gniazdka w pobliżu kanapy i fotela, aby przewody lamp nie przecinały przejść.
Kupując źródła światła, można sprawdzić ich klasę efektywności energetycznej w oficjalnej unijnej bazie EPREL. Komisja Europejska wyjaśnia, że etykietowanie dotyczy źródeł światła objętych rozporządzeniem UE 2019/2015; sama oprawa nie zawsze podlega temu samemu obowiązkowi.
Jak stworzyć przytulność bez nadmiaru dekoracji
Tekstylia wpływają zarówno na wygląd, jak i akustykę salonu. Zasłony, dywan, tapicerowana kanapa i poduszki ograniczają wrażenie pustki, szczególnie w pomieszczeniach z dużą liczbą twardych powierzchni. Nie trzeba jednak stosować wszystkich elementów jednocześnie.
Przy doborze dodatków lepiej powtarzać kilka wybranych materiałów lub kolorów niż wprowadzać wiele niepowiązanych dekoracji. Drewniana rama może korespondować z nogami stolika, kolor poduszki z detalem na obrazie, a struktura zasłon z obiciem fotela.
Rośliny warto grupować zamiast rozstawiać pojedynczo na każdej wolnej powierzchni. Należy dobierać je do ilości światła i warunków panujących w pokoju, a nie tylko do zdjęcia aranżacyjnego. Donice muszą być stabilne, szczególnie gdy w domu przebywają dzieci lub zwierzęta.
Dekoracje powinny pozostawiać miejsce na normalne użytkowanie mebli. Stolik kawowy całkowicie zajęty ozdobami przestaje spełniać podstawową funkcję, a duża liczba drobnych przedmiotów utrudnia sprzątanie.
Przechowywanie, które nie przytłacza wnętrza
W salonie często przechowuje się więcej rzeczy, niż widać na pierwszy rzut oka: przewody, piloty, ładowarki, dokumenty, gry, koce, książki i zabawki. Brak miejsca na te przedmioty prowadzi do trwałego bałaganu, nawet gdy samo wnętrze zostało starannie zaprojektowane.
Najbardziej praktyczne jest połączenie przechowywania zamkniętego i otwartego. Na półkach można pozostawić książki, ceramikę oraz kilka dekoracji, natomiast przedmioty o niejednolitych opakowaniach lepiej schować za frontami.
Wysoka zabudowa wykorzystuje przestrzeń pionową, ale nie powinna dominować nad całym pomieszczeniem. W małym salonie korzystny efekt daje ograniczenie ciężkich mebli do jednej ściany i pozostawienie pozostałych powierzchni bardziej otwartych. Wnęki można przeznaczyć na półki, zamknięte szafki lub podświetloną ekspozycję. IKEA wskazuje, że zagospodarowanie i oświetlenie wnęk pozwala równocześnie wykorzystać trudną przestrzeń oraz wprowadzić bardziej przytulny charakter.
Salon połączony z kuchnią lub miejscem pracy
W otwartej przestrzeni nie trzeba stawiać ścian, aby wyznaczyć poszczególne funkcje. Granicę może tworzyć ustawienie kanapy, dywan, lampa nad stołem, regał dostępny z dwóch stron albo zmiana kierunku ułożenia mebli.
Strefy powinny jednak pozostać wizualnie powiązane. Powtarzający się kolor drewna, podobne uchwyty, jedna paleta barw lub wspólny materiał pomagają uniknąć wrażenia, że salon i kuchnię urządzono niezależnie.
Miejsce pracy najlepiej organizować tak, aby po zakończeniu obowiązków można było schować laptop, dokumenty i przewody. Biurko ustawione w centrum salonu łatwo przejmuje kontrolę nad całym pomieszczeniem. Lepszym rozwiązaniem może być płytki blat we wnęce, zamykany sekretarzyk albo niewielkie stanowisko ustawione przy ścianie.
„Jako architekt projektujesz dla teraźniejszości, ze świadomością przeszłości, dla przyszłości, która jest zasadniczo nieznana” — mówił Norman Foster podczas konferencji w 2007 roku, przypominając o potrzebie projektowania przestrzeni zdolnych odpowiadać na zmieniające się warunki. Cytat przywołano w opracowaniu ArchDaily poświęconym dorobkowi architekta.
Najczęstsze błędy podczas urządzania salonu
Pierwszym błędem jest kupowanie mebli bez przygotowania planu i dokładnych wymiarów. Nawet atrakcyjna kanapa może okazać się zbyt głęboka, a duży stół ograniczyć dostęp do balkonu lub szafek.
Drugim problemem jest ustawianie wszystkich mebli pod ścianami. W niektórych pomieszczeniach taki układ pozostawia pusty środek, ale nie tworzy wygodnej strefy rozmowy. Fotele i kanapa powinny być zwrócone ku sobie na tyle, aby domownicy nie musieli podnosić głosu ani siedzieć bokiem.
Trzecim błędem jest przypadkowe rozmieszczenie oświetlenia. Lampę stojącą, kinkiety i oświetlenie stołu najlepiej zaplanować przed malowaniem oraz ostatecznym ustawieniem mebli.
Problematyczne bywają również:
- zbyt mały dywan, który nie łączy elementów strefy wypoczynkowej;
- telewizor ustawiony naprzeciwko silnie nasłonecznionego okna;
- brak zamkniętych szafek na drobne przedmioty;
- nadmiar dekoracji na blatach;
- zasłanianie grzejników ciężkimi meblami lub długimi zasłonami;
- dobieranie kolorów wyłącznie na podstawie zdjęć oglądanych na ekranie.
Dobrze urządzony salon nie wymaga maksymalnej liczby mebli i dodatków. Wymaga właściwego układu, konsekwentnej palety materiałów oraz wyposażenia odpowiadającego codziennym czynnościom mieszkańców.
Przed ostatecznym zakupem warto rozrysować meble w skali albo zaznaczyć ich wymiary taśmą na podłodze. Taki prosty test pokazuje, ile miejsca rzeczywiście zajmie kanapa, stół lub regał, czy pozostanie wygodne przejście i czy wszystkie szafki będzie można swobodnie otwierać. Dopiero po sprawdzeniu układu należy dobierać kolory, lampy, tekstylia oraz dekoracje.
Więcej ciekawych artykułów, porad lifestyle’owych i praktycznych wskazówek znajdziesz na stronie Lifestyle Blog. Rekomendujemy także lekturę materiału: Kamienie milowe – co to jest milestone i jak wyznaczać je w projekcie i życiu
